وبلاگ کلاس زبان هورامی دانشگاه پیام نور

شیکاریێو سەروو یۆهەمین هەمامەو داستانێ کوڵێ هۆرامیێ

   چکیارە

وەڵ جە حەر چێوێنە، سڵاموو ئێحتراموو وێم بەر وزوو پەی بەڕاوەبەراو ئی هەرمانە فەرهەنگیێ وئەدەبیێ، و هیوا سەربەرزی و لەش ساقین، پەی گردوو بەشداربیایا ئی کۆڕێ. گەرەکما دەس وەشانێوی تایبەتیچ واچوونە، بە بەڕاوەبەروو سایتوو "دانشنامەو هۆرامانی"کاک ئیبراهیم شەمس. پەلیانۆ "هۆرامان هانە بەرچەمی" بە  ڕاوە بەری کاک هومایون محەمەد نژادی وحە ر پاسە "پەلیانۆ وارانی "کاک عەبدوڵا حەبیبی کە واقعەن ماچوو ئاخێزێوی فەرهەنگی ومەدەنیشا جە بواروو مەجازینە پەی خەڵکوو هۆرامانی مەرزنانەرە، کە یاگۆ تەقدیر وسپاسگزارینە،

 من  وێم پسەو بەشدارێو چی کۆڕە فەرهەنگیێ، نە پسپۆڕوو داستان نویسەینا، و نە مونتەقدی ئەدەبینا، بەڵام علاقاتێوی فرەم بە داستان و ڕومانێ هۆرامیێ هەن. هەڵبەت من نیەنا چا یاگێنە کە نەقدوو هەمچین هەرمانێوی گۆرێ کەروو، حەر بۆنەو ئینەیچۆ من هیچ نەقدێویم نیا پەی دلێنەو یا موحتەواو ئا هەرمانێ، و کامڵەن پەیلوایێوی پۆزتیوم هەن پەیش، چوون فرە ملوو ڕەوان و ڕۆحوو من و ئا مسیارێ (دانشجو) کە یۆوە ئامێ بێنمێ کاریگەریش بێ، و ئێمەش فرە جە باری ڕۆشن ویریوە یارذی دا، کە شایەد ئینەیچ فرەتەرگێڵۆوە پەی، خاڵی بە هێزوو نویسەرە گەشاوەزەکاو ئەدەبیاتوو هۆرامانی، و ئا داوەرە کارامێ و با تەجروبێ کە فەرمایشتەکێشا کامڵەن سەروو بناغەو ڕۆشن ویری وسەنەد و ڕفرنسی زانشتی وعەقلیوە شەتڵە نریێبێنێرە، من وێم بە نسبەتوو ئا تەجروبا کە جە بەردەی ڕاوەی هەمچین کۆڕانێوی بیەنمم و بەشداریم کەردەن. گەرەکما بڕیو وردەکاریێ ،و وێقلە نەقدێ. چنی پێشنیارێو  پەی وەشتەر کەردەو کۆڕەکێ بەر وزوو.

 پەی ئانەی کە نەقدەکاو ئا ئازیزا دەسە بەنی ڕێکوو پێک کەرمێ. و ڕۆشن تەر پەیامەکەیم یاونوو، ورذە باسێو سەروو ئی کۆڕێوە کەرمێ، هەر کۆڕیوی بەهەر نامێوی بە گردی بە دوێ بەشی تەقسیمە بۆ وبناغەو یەک دانە کۆڕێ چێوێ جبەر چی دوە بواریە نیەنا، و تاومێ واچمێ، ئی نەقدێ کە تا ئیسە کریێنێ،هەریۆشا ملۆنە دلێ ئی یۆ چی بوارا

 ئی بوارێ چێشینێ

١. ماهیەت، موحتەوا ، یا دلێنەو ئی کۆرێ

٢. ساختاریا چوارچۆ، ئی کۆڕی

وینمێ نەقدەکێ پەی ئی کۆڕێ یەرێ تاقمێ جە وێشاوە گێرا، الف. ئا تاقمە کە نەقد جە دلێنەو کۆڕەکێ گێرا ب. وئا تاقمێچە کە فرەتەر چوارجۆ کۆرەکێ نەقد کەرا٣. تاقموو سومی کە ئساسەن نمەلۆنە دلێ هیچ یۆ چی نەقدا . وفرەتەر نەقدەکێشا سەروو شەخسیەتوو بەڕاوەبەرەکا و قینوو قین کاریێ، و فرەتەر ئامانجێوی تەخریبیشا هەن تا ئێنتقادی وزانشتی، کە من پا باوەڕەنا کە ئینێچ جە دماڕۆنە مێنێ دلێ هەرمانکەردەی پەی نیشتمانەکەیما هۆرامان، حەر پاسە کە وینمێ فرەو جە ئێمە جە ئەوەڵۆ نائاگێبیێنمێ بە زوان وفەرهەنگوو هۆرامانی و ئاذیچێ خەریکوو تێپەڕ کەردەو ئی ڕێنێ، و من دڵنیانا کە گرد جە دماڕۆنە گێڵاوە پەی ئا دامنە پاکەو ئەذاو هۆرامانی یانی.خزمەت بە زوان هۆرامی، و فەرهەنگوو هۆرامانی، ئێمە نمەبۆ پی تاقمە یەرۆمیە، تەوهین یا خوا نەکەردە، وڵامێوی وەراوەر پسەو وێشا دەیمێ. بەڵکوو مشیۆم بە دیدێوی مەدەنی وبە نویسەی زانشتی کردوو چێوەکا ڕۆشن کەرمێ، تا گردوو کەسی یاوۆنە جە هەرمانەکێما.

نەقد سەروو دلینەی،

چی نەقدەنە مونتەقدەکێ مشیۆم فرەتەر نەقد سەروو بواروو کەیفی  کۆڕەکی کریۆ بە شێوێوی پسپۆڕانە کە ئی هەرمانێ هنۆ هەر کەسی نیەنە،  حەر پاسە کە واتم منیچ وێم جە باری دلێنەو ئی هەرمانێوە چوون فرە شارەزا نیەنا ملووهۆرسەنگنای داستان نویسەیرە،نەقدم نیا و ئی نەقدیە منیەورە پەی پسپۆڕەکا داستان نویسی، هەڵبەت فرەو جە نەقدەکا کە کریێ بێنێ جە باروو دلێنەی کریێبێنێ، کە پەی من سەلەمنەرێ بێنێ، ومن فرە پەی دلێنەی نەقدم نیا.

بەڵام بواری ساختاری یا چوارچۆ کۆڕەکێ.

من فەقەت نەقدێوم هەن ئاذیچ : یاگێ  لوای ڕاوەی کۆڕەکێ فرە ویقلێ وتەنگەلانە بێ و کە ئی مشکڵێ بیێبێ بە دیارکۆ کە خەڵکی کەم بەشداری کەرا،  من پسەو پێشنیاریێ پا باوەڕەنا کە ئێمە هەرمانە فەرهەنگیەکاما فرەتەر دلێ شاروو مەریوانینە بەرمێ ڕاوە باشتەرا. چوون جە ئارۆنە مشیۆم بە دیدێوی واز و ئارۆیانە چێوەکا لەیەک دەیمێ، و مشیۆم بزانمێ کە فرەتەرین حەشیمەتی هۆرامی زوان جە ئارۆنە کە فرەتەر جە٦٠هەزار کەسێن هەن شاروو مەریوانینە، دیارا کە ئێمە چە خەڵکوو نۆدشەی بیمێ، چە پاوەی، وچە ژاوەرۆی، گرنگ نیا کە چکۆنە ئی کۆڕێ بلۆ ڕاوە، گرنگ ئینەن کە ئێمە گردما یەک ئامانجما هەن، ئاذیچ پارێزنای وسەروسەی بواروو ڕۆشن ویرین جە هۆرامانەنە و پەی هۆرامی زوانەکان و بە تایبەت نەجات دای زوانەکەیمانە. و ئینە پەیلوای تاکی وێما، کە پی باوەڕەنا کە ئەگەر ئی کۆڕێ جە شاروو مەریوانینە گیریایێ، تاوێنمێ پسپۆرانێوی فرێ جە ئی پەڕ و ئۆ پەڕوو ئێران وتەنانەت حکوومەتوو هەرێموو کوردستانیوە دەعوەت کەرمێ،و کە هەم بەشداری خەڵکی فرەتەربێ، وهەم بێ بە پلەکانێوی هێقمە پەی بەگا ئاردۆ ئامانجەکاما،

پسەو ئاخرین پێشنیاری داوا کەروو جە بەڕاوەبەراو ئی هەرمانێ. جە ڕۆزنامەکاو ئێرانینە وهەرێموو کوردستانینە. ئاگاداریێو سەروو ئی هەمامەیە پەخش کەراوە. و فرەتەر تاوا مێدیاییش کەراوە، تا فرەتەر یاگێ گێرۆ،

جە ئاخروە سپاس سڵامێوی تەر پەی ئانیشا کە هەرمانێ هۆرامیە کەرانێ، پسەو گووتە فەرماوۆ.

حەر هەرمانێوی گۆرێ جە ئەوەڵۆ مەحاڵ مرمانۆ.

ژیار سڵامەتیان. ئاوەوەر١٣٩٢ڕۆجیاری

 مەریوان